Eski Asur hakkında

Asur, M. Ö. 3000 yıllarından M. Ö. 612’ye kadar Dicle’nin batı kıyısındaki Asur şehri merkez olarak kurulan ve gittikçe genişleyen bir devlet. Başkenti Ninova şehri idi. Bu devlet zamanla

Mezopotamya, Elam, Suriye ve Mısır’a hakim oldu.

Asur Devleti istiklalini kazanmadan önce

Sümer,

Akkad, Subar, Kut ve üçüncü

Ur hanedanı hakimiyeti altında kaldı. Sonradan gelen

Sami kavimleri yerli kabilelerle kaynaşarak Asurluları meydana getirdiler.

Asur tarihinde beş devlet kuruldu. Bunlar eski, orta ve yeni Asur çağlarında hükümran olmuşlardır.

Eski Asur çağı

Bu çağ M.Ö. 2100-1800 yılları arasındadır. Kral İllusuma (M.Ö. 2000) Asurluları müstakil bir devlete kavuşturdu. Kendinden sonra da İrisum ve İkunum bağımsızlığı sağlamlaştırarak memleketi imar ettiler. Bunlardan sonra Asurlu Birinci Sargon, devletin sınırlarını doğuya doğru iyice genişletti ve Anadolu ile olan ticareti geliştirdi. Bu çağa ait tarihi bilgiler ancak kazılarda bulunan eserlerden öğrenilmektedir.

Orta Asur çağı

Asur’un siyasi ve kültürel bakımdan hayli değişik olan bir çağıdır. Asur Kralı Asur-Uballit, eski Asur çağının sonlarında Babil ve Mitanni krallıklarının nüfuzu altında kalmış olan devletini bunlardan kurtardı. Hititlerle birlik olup, Mitanni Krallığını ortadan kaldırdı. Kendisinden sonra hükümdar olan Enlil-Narasis (M.Ö. 1340-1326), Adadnararis (M.Ö. 1310-1281), Birinci Salamannasar (M.Ö. 1280-1256), Birinci Tukulti Ninurta (M.Ö. 1255-1218) zamanlarında Asur büyümeye, yükselmeye devam etti. Ancak bir müddet sonra durgunluk devresine girdi. Bu devirde Babil’le devamlı mücadele halinde olan Asur, Babil’e vergi verir duruma geldi. Ancak, Aşşur Reş-işi (M.Ö. 1149-1117) Tıglatpileser-I (M.Ö. 1117-1090) Asurluları tekrar büyük devlet haline getirdiler.

Orta Asur çağı uzun bir süre devam etti. Hukuk, kültür ve dil alanlarında daha çok Babil etkisinde kalmıştır. Bu devrin en büyük özelliği, gelenek halinde yürürlükte olan hukuki esasların, M.Ö. 1100 yıllarında bir hukuk kitabı halinde derlenmesidir.

http://tr.tarikhema.ir/images/2011/04/meso2mil.jpg

Yeni Asur çağı

Bu çağda devleti idare eden hükümdarlar orta Asur çağından beri devam eden hanedanın soyundandırlar. Bunlar kısa aralıklar dışında imparatorluğu geliştirmişlerdir. Bu devir devamlı toprak kazanma ve savaşların olduğu bir devirdir. Bu zamanın ünlü kralı olan Asurbanipal zamanında savaşlar devam ederken kültür alanında büyük gelişmeler görüldü. Bu hükümdarın eski eserleri toplayarak meydana getirdiği kütüphane, bir çok eserin günümüze kadar gelmesini sağladı. Ancak Asur’un bu ihtişamı kısa sürdü. Ülke,

Asurbanipal’in ölümünden sonra Med, Babil ve diğer devletlerin hücumuna uğradı (M.Ö. 612). Son defa toplanan Asur kuvvetleri Harran Ovasında düşmanla olan mücadeleyi kaybederek yenildi ve imparatorluk tarihe karıştı.

Asurluların dilleri eski Sami dilinin bir koludur. Kullandıkları çivi yazısını Samilerden önce Irak’ın güneyinde yerleşen

Sümerlilerden öğrendiler. Irak topraklarında bir yıldan fazla

Samilerle beraber bulunan Sümerlilerin Asur edebiyatı üzerinde büyük tesirleri olmuştur.

Asurlular devamlı münasebette bulundukları devletlerin sanatlarının tesiri altında kalmışlarsa da, kendilerine has milli özellik gösteren bir karakterleri vardır. Sanat, İmparatorluğun yükselmesine bağlı olarak gelişmiştir. Asur’da belli başlı yapı tiplerinin önemlileri, özel evler, saraylar, tapınaklar ve kalelerdir. Özel evler, ortada büyükçe bir holün etrafında yer alan büyük odalar şeklindedir.Saraylar ise evler topluluğuydu. Asurlular puta taptıklarından tapınaklara özellikle önem verirlerdi. Kaleler çok kalın yapılır ve ayrıca takviye edilirdi. İç ve dış kale olmak üzere iki kale bulunur ve bunlara belli aralıklarla kule konurdu.

Bugüne kadar yapılan kazılardan ele geçen eserlere göre Asurlular pekçok sanat kolunda ileri gitmişlerdir. Boyalı çanak ve çömlekler, taş kaplar, çeşit çeşit mühürler, aletler, eşyalar, silahlar, maden sanat eserleri kazılarda bulunanlardan bazılarıdır.

Antik Yunanistan

Antik Yunanistan


Hiç şüpesiz doğu kültürünün batıya ulaşmasını sağlayan bu dönem M.Ö. 700 ila 146 arasındadır. Bu yazıda kullanılacak tarihlerin hepsi Milattan önce olduğundan direk verilecektir.

Bir uygarlık olarak Antik Yunan Uygarlığı’ndan söz ederken, sadece Yunanistan yarımadası değil, savaşlar ve ticari, kültürel etkileşimlerle iç içe geçmiş bir bölgeyi, Ege Denizi ve çevresini anlamak gerekmektedir. Ege adaların, Batı Anadolu kıyıları, Yunanistan yarımadasıyla birlikte, ortak bir kültürün yaşandığı bölgedir.

Arkeolojik bulgular, bölgede İ.Ö. 5. ve 4. binyıllara kadar uzanan bir neolitik kültürün kalıntılarını ortaya sermektedir.

Bu devir öncesi göçler ve savaşlar devridir. İzmir’li Homer’in 850 yıllarında yazdıkları ve arkeolojik verilere göre bir tarihleme yapabiliriz. Ya da birçok arkeolog gibi 1050-800 arasını gerçekten de simsiyah olan karanlık çağ diyebiliriz. Bu karanlık çağ Anadolu’da 1200 lerden başlar. Dor akınları da 1050 de başladığında bu karanlık, kıta Yunanistan’ına da doğmuş oluyor. Girit’teki Minos uygarlığını yıkmış olan Myken kültürü de böylece son bulmaktadır.

Nüfusun artmasına bir çözüm olarak, en önemlisi de o devrin en önemli alaşımı olan Tunça ulaşmak ve deniz ticaretini kontrol altına almak için çeşitli kolloniler kurulmuştur.

Konuya girmeden birkaç kadını anmak gerekir. İo büyük olasılıkla Giritli Fenikeliler tarafından kaçırılır ya da kendi gider. Buna karşı Fenike kıralının kızı Europe ve Medeia kaçırılır. Son olarakta 150 yıl sonra meşhur Helene. Bu her ne kadar savaş sebebi gösterilse de, daha çok bu toplumların birbirinden kız alarak karıştıklarını gösteriyor.

Arkayik çağ (750-500)
Fenikelilerden uyarlanan yazı kullanılmaya başlamaktadır. Uzun süren ticari ve siyasi üstünlük Yunancanın bölgede kullanılan dil olmasına ve Ion kültürünün doğmasına neden olmuştur. Anadolunun kültür etkisi birçok alanda kendisini göstermektedir. Bodrum’lu Heredot oniki şehirde oturduklarını ve dört ayrı dilde konuştuklarını yazar.

Yunanistan’da birbiri ile rakip şehir devletleri oluşmuştur. Bunlar önceleri çoban kırallardı. Ellerinde rütbelerini ve saygınlıklarını belirten deynekler bulunurdu. Her şehrin bir yukarı şehri Akropolis’i ve pazaryeri Agora’sı bulunurdu. Zamanla bir asil tabaka oluştu, bunların içinden Tyran denilen diktatörler çıkmaktaydı. Zayıf bulunan yerleşimler ele geçiriliyor. Koloni şehirler kuruluyordu. Birbirleri ile zaman zaman savaş halinde idiler. Bu şehirlerin en tanınmışları Sparta ve Atinadır.

Klasik çağ (500-336)
Ion isyanından İskender’in tahta geçmesine kadar olan dönemdir. Ion isyanı, 540 da İonya’yı hükmü altına alan Persler’e karşı yapılmıştır. Kyros II ile anlaşma yapan Milet bir zarar görmemiştir. Kıta Yunanistan’ından istenen yardıma cevap verilmemiş İonya kendi kaderine bırakılmiştır. Tarihin babası sayılan Heredot 450’li yıllardaki bu savaşı anlatır. Bu tutum Persler’in ataklarına devam etmelerine sebep olmuştur. I.Daryusun Atina önlerinde Maraton’da 490 yılında yenilmesiyle durakladıysa da, oğlu Ksarkses babasının kaldığı yerden devam etmiştir. Bu saldırılar karşısında Sparta ve Atina birleşmiştir. Salamis’te 480 yılında Pers donanması yenilmiştir. Bir yıl sonra da Ksarkses , tüm ordusunu Plataia’da kaybeder. Artık Anadolu’nun kapıları Atinalılar’a açılmıştır. Attika Deniz Birliğini kurarlar. Ionya’yı istila ederler. Persleri 449 da güçleri yettiğince uzaklaştırırlar. Perikles yönetiminde Attika Krallığı kurulur. 460 yılında Sparta ve Atına arasında 1.Peleponnes savaşı çıkar. Savaş 446 Atina’nın barış istemek zorunda kalmasıyla sona erer.

Helenistik çağ (336-146)
Iskender babasının hazırladığı krallığı çok kısa bir zamanda imparatorluk haline getirir. Hindistan’a kadar ilerler. Genç yaşta ölür 323.

_____________________

Ordu Roma

Eski Roma ordusu (M.Ö. 500 civarı) dönemin diğer şehir devletleri gibi Yunan medeniyetinden etkilenmişti. Bunlar hoplite adı verilen ağır piyade taktikleri uygulayan vatandaşlardan oluşan milislerdi. Ordu küçüktü (askerlik çağına gelmiş özgür erkeklerin sayısı 9.000 kadardı) ve üçü ağır piyade, ikisi de hafif piyadelerden oluşan beş kısımda (siyasi olarak vatandaşların örgütlendiği comitia centuriata’ya paralel olarak) örgütlenmişti. Continue reading Ordu Roma

Ahmose

Ahmose

I. Ahmose, Yeni krallık döneminin ilk firavunudur. 18.hanedanı kurarak yeni bir dönem başlatmıştır. I. Ahmose, ülkeyi Hiksoslar’ın istilasından kurtarmıştır. Yaklaşık 500 yıl boyunca süren Yeni Krallık Döneminin 3 hanedanının hüküm sürdüğü bu uzun dönem, “Yeniden Kuruluş”, “Amarna” ve “Ramsesler” olarak üçe ayrılır. I. Ahmosis, Mısır’ın kurtarıcısı olarak görülür.[1]

Ahmose (English)

Sometimes just when things look their worst, someone comes along that can turn things around. Ahmose was such a person. There have been many pharaohs in Egypt’s long history but Ahmose was one of the most important ones. There is much disagreement as to the exact time that Ahmose became the pharaoh of Egypt but most think that is was around 1550 BC. The country was in terrible shape. In the north were the Hyksos who occupied that area and one of them had declared himself the pharaoh of Egypt. In the south the Nubians were becoming a huge threat. Ahmose was the son of Seqenenre Taa I. Seqenenre and his army tried to expel the enemies of Egypt but instead of accomplishing this, they were defeated and most died including Ahmose’s father. In some texts it is said that Seqenenre Taa II was the father of Ahmose.

Kamose was the brother of Ahmose and the pharaoh. One of his men intercepted a message from the Hyksos to the Nubians. It asked for an alliance to trap the Egyptians in the middle. Infuriated Kamose attacked the Hyksos and conquered the first town but died before he could go any further. It was believed that Ahmose was only a boy at the the time. Kamose was the last king of the 17th Dynasty. Ahmose now became pharaoh and it was thought that he was only 10 years old. So here was the problem, Ahmose was now pharaoh but the country was falling apart.

But the days were numbered for the Hyksos. It took ten years, but Ahmose had now grown up and he never forgot what had happened to his father and brother. He attacked the Hyksos and defeated them. The victory was not quick and some sieges are said to have lasted for years. The siege of the Palestinian Fortress of Sharuhen was said to have taken the six years but it was the decisive battle that broke the back of the Hyksos. This had the effect of uniting Egypt. Ahmose was far from finished. He never forgot that the reason his brother had attacked the Hyksos was not only because of their father’s death but also because they were going to join forces with the Nubians to defeat Egypt. He took his army to Nubia and defeated them next. Now he owned the famous Nubian gold mines which increased Egypt’s riches. While in Nubia history states that the Hyksos again tried to rebel, but it is thought that the mother of Ahmose was left in charge and she put down the insurrection. This part of history is a little hazy. I guess this can be expected when we are talking about events that happened over 3,500 years ago. Egypt’s borders had now been stretched deep into Nubia in the south and way beyond the Sinai desert in the north east. The new Egyptian empire was beginning and so was the dawn of Egypt’s golden age.[2]

Ahmose is an Ancient Egyptian name meaning “The Moon is born” or “Child of the Moon”. It was a very popular name in the beginning of the eighteenth dynasty.

This name may refer to;

Pharaohs

  1. Ahmose I, a pharaoh of ancient Egypt and founder of the Eighteenth dynasty
  2. Amasis (also known as Ahmose II), a pharaoh of the Twenty Sixth dynasty

Queens

  1. Ahmose-Henuttamehu, a queen of the 17th dynasty
  2. Ahmose Inhapy, a queen of the 17th dynasty
  3. Ahmose Nefertari, a queen of the 18th dynasty
  4. Ahmose Meritamon, a queen of the 18th dynasty
  5. Ahmose-Sitkamose, a queen of the 17th dynasty
  6. Queen Ahmose, a queen of the 18th dynasty, mother of Pharaoh Hatshepsut

Other royalty

  1. Ahmose, a son of Tao II the Brave; possibly identical with Pharaoh Ahmose I, though his only known statue (today in the Louvre) seems to be a funerary statue
  2. Ahmose (18th dynasty), a prince of the 18th dynasty
  3. Ahmose (princess), a princess of the 17th dynasty
  4. Ahmose-ankh, son of Ahmose I and Ahmose-Nefertari; shown on a Karnak stela with his parents (now in the Luxor Museum)
  5. Ahmose-Henutemipet, a princess of the 17th dynasty
  6. Ahmose-Meritamon (17th dynasty), a princess of the 17th dynasty
  7. Ahmose-Nebetta, a princess of the 17th dynasty, probably a daughter of Tao II the Brave
  8. Ahmose-Sipair, a prince of the 18th dynasty
  9. Ahmose-Sitamun, a princess of the 18th dynasty
  10. Ahmose-Tumerisy, a princess of the 17th dynasty
  11. Ahmose (26th dynasty), prince and general (26th dynasty)

Officials

Ahmose, also known as Ahmes, a scribe of the Second Intermediate Period who copied the Rhind Mathematical Papyrus.
* Ahmose, son of Ebana, an admiral who served in the Seventeenth and Eighteenth dynasties
* Ahmose Pen-Nekhebet, official who served under Ahmose I and his successors [3]

Kaynaklar

[1] tr.wikipedia.org/wiki/Ahmose
[2] aboutfacts.net/People53.htm
[3] en.wikipedia.org/wiki/Ahmose

Abydos: Eski Mısır’ın Öte Dünyaya Açılan Gizemli Kapıları

Abydos: Eski Mısır'ın Öte Dünyaya Açılan Gizemli Kapıları

Abydos: Eski Mısır’ın Öte Dünyaya Açılan Gizemli Kapıları Continue reading Abydos: Eski Mısır’ın Öte Dünyaya Açılan Gizemli Kapıları